İçeride ne varsa biraz da dışarıda onu görüyoruz galiba; belki her birimiz bu hayata kendi hikâyemizi yaşamaya geldiğimiz için dünyaya baktığımız yer de içimizden geçiyor. Bu hafta sonu kalbim tonlarca yükün altında kalmış gibi ağırlaştı; geçtiğim dönemin, birikenlerin ya da uzun süre taşıdığımı fark etmediğim şeylerin ağırlığı birden kendisini hatırlattı belki. Geçen gün denize bakarken gözlerim bir noktaya takılıp kaldı ve elimdeki içecekten bir yudum alıp kendimle baş başa düşünürken içimde dua etme isteği belirdi. Gündelik hayatımızda birbirimizi anlamak ve kendimizi anlatmak için konuşmayı, dinlemeyi, doğru kelimeyi bulmayı, yanlış anlaşıldığımızda yeniden anlatmayı öğreniyoruz ama insan anlatamadığı şeyleri nereye bırakıyor? Ben bazen duaya bırakıyorum; çünkü dua benim için artık yalnızca bir şey istemek değil, bazen teslimiyet, bazen güven, bazen korktuğumu söylemek, bazen de benden daha büyük olduğuna inandığım bir şeyin karşısında sessizce durmak. İnsanlarla konuşurken doğru kelimeleri arıyorum ama dua ederken buna ihtiyacım yok; şüphem, korkum, minnetim ve kırgınlığım, daha iyi ya da daha güçlü görünmek zorunda kalmadan olduğu hâliyle durabiliyor orada.
Ben de zaman zaman “Dualarım neden kabul olmuyor?” diye sordum ama artık duanın yalnızca istediğim şeyin gerçekleşmesi anlamına gelmediğini düşünüyorum. Belki bazı duaların cevabı “evet” değil, belki cevap beklediğimiz biçimde gelmiyor, belki de dua dışarıdaki hayatı değiştirmeden önce insanın o hayatın karşısında durduğu yeri değiştiriyor. O gün gözlerimi kapatıp ellerimi kalbimin önünde birleştirdiğimde aklıma, ışığa doğru yükselirken aynı zamanda toprağın karanlığına uzanan bir ağacın kökleri geldi. Biz hep ışığa çıkmayı büyümek sanıyoruz ama bir ağacı ayakta tutan şeyin büyük kısmı görünmüyor; toprağın altında, karanlıkta ve sessizce varlığını sürdürüyor. Belki insanın da öyle ve ben karanlığımı artık yalnızca kurtulmam gereken bir yer olarak görmüyorum; bazen köklerimin de orada olduğunu biliyorum. Dengem kaçtığında, düşüncelerim birbirine karıştığında, korku ve kaygı içime yerleştiğinde ayağımı yere basmak, nefesimi duymak, denize bakmak ve dua etmek istiyorum. Bunların hiçbiri yaşadığım şeyi ortadan kaldırmıyor ama beni yeniden bulunduğum yere getiriyor; çünkü bazen insanın ihtiyacı hayatın hemen düzelmesi değil, hayat düzelene kadar kendisini kaybetmemek.
Kendimi güvensiz ya da korkmuş hissettiğim zamanlarda yıllardır farklı biçimleriyle karşıma çıkan o eski duayı hatırlıyor; değiştiremeyeceğim şeyleri kabul edebilmek için sükûnet, değiştirebileceklerim için cesaret ve ikisi arasındaki farkı görebilmek için bilgelik diliyorum. Belki bütün duam da bundan ibaret: Her şeyi değiştirebilmek değil, neyi değiştiremeyeceğimi anlayabilmek. Her şeyi kontrol etmek değil, kontrolümün bittiği yerde kendimi bırakmamak. Her karanlıktan hemen çıkmak değil, bazen orada kök salabilmek ve ışığa doğru yeniden uzanacağım zamanı beklemek. Sonra gözlerimi açıyorum; deniz hâlâ önümde, hayat hâlâ çözülmemiş ve ben hâlâ benim. Bir nefes daha alıyor, bir yudum daha içiyor ve şükrediyorum. Çünkü artık her duanın beni istediğim yere götürmesini değil, bulunduğum yerde kendimden uzaklaştırmamasını diliyorum. Bazı cevapların gelmesi zaman alabilir, bazılarıysa belki hiç gelmez ama ben o bekleyişin içinde kendimi terk etmemeyi öğreniyorum. Çünkü bazen dua, cevabı bulmak değil; cevap gelene kadar kalbinin yanında kalabilmek.
Evrim Onuk
